535
Overslaan en naar de inhoud gaan

Op 24 april vond in het Universitair Ziekenhuis Antwerpen (UZA) het allereerste Vlaamse medische symposium plaats rond leefstijlgeneeskunde binnen de oncologische zorg. Onder de noemer ‘De kracht van leefstijl’ kwamen meer dan 330 zorgverleners uit heel Vlaanderen samen, fysiek en online, om zich te verdiepen in de impact van beweging, voeding en mentaal welzijn op de levenskwaliteit van mensen met kanker.

Het symposium gaf een krachtig signaal: leefstijl is geen bijzaak, maar een essentieel onderdeel van de moderne oncologische zorg.

Fitopia biedt een postrevalidatietraject aan voor oncologische patiënten en werd daarom uitgenodigd op het symposium. Yani, medezaakvoerder van Fitopia, was aanwezig en gaf een korte pitch over waar Fitopia voor staat, hoe het huidige postrevalidatietraject tot stand kwam en welke kansen er nog liggen in de samenwerking tussen de zorg- en fitnesssector.

We delen graag enkele kernpunten die we meenamen uit de presentaties en gesprekken.

Van minor gains naar major gains

De opening door prof. dr. Peter van Dam, coördinator van MOCA, zette meteen de toon. In ziekenhuizen wordt vaak gestreefd naar medische vooruitgang van enkele procenten (Welk medicijn of therapie heeft 2-3% meer effect op de patiënt?). Leefstijlinterventies zoals voldoende bewegen, gezond eten en mentale balans bieden echter geen kleine, maar grote winst: major gains.

Belangrijke cijfers onderstreepten dit:

  • 40% van de kankers is gerelateerd aan aanpasbare leefstijlfactoren
  • Roken, ongezonde voeding en overgewicht zijn de grootste externe risicofactoren
  • Actieve kankerpatiënten hebben tot 50% hogere overlevingskansen ten opzichte van patiënten die niet voldoende bewegen

De afbeelding geeft het antwoord uit de quiz die werd georganiseerd tijdens het symposium. Juiste antwoord was 40 - 50% meer overlevingskans.

Inzichten uit wetenschap en praktijk

De presentaties van dr. Anke Verlinden (hematoloog en arts functionele, leefstijlgeneeskunde – UZA) en dr. Eva Noorda (oncologisch chirurg en arts integrative medicine – Zwolle, NL) brachten een helder en toepasbaar overzicht van de rol van leefstijl tijdens en na de behandeling. Beweging bleek meer dan ooit cruciaal, niet alleen in de vorm van cardiotraining, maar vooral ook krachttraining.

Ook voeding kreeg veel aandacht, niet via beperkende of trendgevoelige diëten, maar door te focussen op natuurlijke, gevarieerde voeding en voldoende hydratatie. Een voedingspatroon rijk aan groenten, fruit en water, zonder overdaad aan suiker of ultra-bewerkte producten.

Het mentale aspect werd eveneens sterk benadrukt. Rust, slaap en sociaal contact zijn geen luxe, maar noodzakelijke fundamenten van herstel. “Wie snel ziek wil worden, moet eenzaam binnenblijven, weinig bewegen en ongevarieerd eten,” klonk het treffend uit de mond van dr. Noorda. In haar presentatie benadrukte ze ook de positieve effecten van yoga, zowel voor haar persoonlijk als voor haar patiënten.

De rol van fitness in pre- en postzorg

Tijdens het afsluitende panelgesprek met een multidisciplinair oncologisch team (waaronder een diëtist, kinesist, arts, chirurg en psycholoog) kwamen verschillende vragen en uitdagingen binnen de oncologische zorg aan bod. Twee daarvan willen we hier uitlichten, omdat ze bijzonder relevant zijn voor de fitnessbranche.

1. Preventie

Hoe zorgen we dat mensen minder snel ziek worden en de instroom in ziekenhuizen daalt? In tijden van wachtlijsten en ‘code zwart’ is het essentieel om hier op in te zetten. Het is ook de enige manier om de gezondheidszorg betaalbaar en haalbaar te houden.

2. Postzorg

In het ziekenhuis staat een multidisciplinair team klaar om patiënten te begeleiden rond voeding, beweging en mentaal welzijn. Maar wat gebeurt er wanneer het ziekenhuistraject afloopt? Hoe zorgen we ervoor dat ex-patiënten actief blijven?

Voor beide uitdagingen kan onze sector een deel van de oplossing zijn.

Fitness is voor iedereen

Fitness is een laagdrempelige sportvorm, met een gevarieerd aanbod dat toegankelijk is voor jong en oud. Bij Fitopia tellen we 3.600 leden, waarvan 48% ouder is dan 50. Toen Yani deze cijfers deelde in de zaal, waren velen verrast. Het toont aan dat het beeld dat fitness uitsluitend voor jonge, fitte sporters is, achterhaald is.

Onze sector is de afgelopen tien jaar sterk geëvolueerd en biedt vandaag een breed aanbod voor elk geslacht, elke leeftijd, elk budget en elke voorkeur – van yoga tot krachttraining, van begeleide individuele fitness tot groepslessen.

Meer dan beweging alleen

Fitness is veel meer dan fysieke training. Het is een sociale omgeving die mensen motiveert om vol te houden. Tijdens rondleidingen in onze club in Edegem tonen wij vaak als eerste de twee koffiemachines. Niet omdat koffie centraal staat, maar omdat ze zorgen voor de unieke sfeer binnen de club en bijdragen aan ontmoeting, gesprekken en verbinding. Het zijn ook de twee meest gebruikte toestellen in de club. Dat leidt vaak tot een glimlach, maar ze vervullen een belangrijke rol in de sociale dynamiek onder onze leden.

Een dankbare afsluiter

Het symposium in UZA was een krachtig voorbeeld van samenwerking tussen medische zorg, leefstijlspecialisten en het bredere werkveld. Er is nog veel te doen, maar ook veel goede wil. Fitopia, en bij uitbreiding onze hele branche, staat klaar om hierin een actieve rol op te nemen.

Met bijzondere dank aan:

  • Prof. dr. Peter van Dam, voor zijn inspirerende openingswoord en visie
  • Dr. Anke Verlinden en dr. Eva Noorda, voor hun heldere en bevlogen presentaties
  • Margot Iwens, coördinator van de oncologische revalidatie binnen het UZA, voor haar verbindende rol en nauwe samenwerking
  • Fitness.be, de Belgische brancheorganisatie die onze sector nationaal vertegenwoordigt en als sponsor aan dit symposium verbonden was.
  • Hilde Belmans, trouw lid van Fitopia, die via haar netwerk en inzet het contact met het UZA hielp vormgeven en het postrevalidatietraject nieuw leven inblies
  • Chris Cornelissen en Erik Defillet, oprichters van Fitopia, die al 31 jaar bouwen aan een unieke plek waar mensen werken aan een gezond, vitaal en evenwichtig leven
  • Het geweldige Fitopia-team, dat elke dag met passie en toewijding klaarstaat voor onze leden en van Fitopia een tweede thuis voor velen van hen maakt
  • Ook dank aan al onze leden, die vertrouwen in ons stellen, hun gezondheid in eigen handen nemen en samen met ons bijdragen aan een gezondere toekomst

Samen maken we het verschil.
Verslag door Yani Janssens

Geïnspireerd? We staan open voor samenwerking en delen graag ideeën.

Wil je meer weten over ons verhaal en ontdekken hoe we samen het verschil kunnen maken? Kom gezellig langs voor een kop koffie! 

Let’s connect.